Bunt. Sprawa Litwinienki(Bunt. Delo Litvinienko)


reyseria: Olga Konskaia, Andrei Nekrasov
obsada: Alexander Litvinenko
gatunek: dokumentalny
kraj: Wielka Brytania, Rosja
rok produkcji: 2007
czas trwania: 105 min
Opis

"Bagam, jeli cokolwiek nam si stanie,
poka ten film caemu wiatu i powiedz,
e oni s zdolni do wszystkiego,
do morderstwa, zarwno w Rosji, jak i poza ni."

Aleksander Litwinienko

"BUNT. SPRAWA LITWINIENKI" to kontrowersyjny dokument o byym agencie FSB, Aleksandrze Litwinience, zmarym w Londynie po otrzymaniu miertelnej dawki radioaktywnego polonu. Antyputinowski film, nad ktrym prace rozpoczy si jeszcze przed mierci Litwinienki, obnaa polityk Kremla i metody dziaania FSB (dawnego KGB). Litwinienko krtko przed mierci owiadczy, e pad ofiar zemsty prezydenta Putina, ktrego polityk ostro krytykowa.

Zdjcia umierajcego w szpitalu Litwinienki znalazy si w listopadzie 2006 roku na okadkach gazet caego wiata, czynic z niego symbol walki z rosyjskim pastwem policyjnym.

Reyser, Andriej Niekrasow, bliski przyjaciel byego rosyjskiego szpiega, towarzyszy Litwinience przez ponad 5 lat. Filmowa go od momentu jego przymusowego wyjazdu z Rosji do Londynu, a do jego ostatnich dni.

"BUNT. SPRAWA LiITWINIENKI" odsaniajc ciemne sekrety Kremla, pokazuje wiat intryg, wielkiej polityki, mioci, lojalnoci i zdrady. wiat, ktry jest bardziej zoony i zapierajcy dech w piersi, ni jakakolwiek fabua. Na film skadaj si wypowiedzi samego Litwinienki, rozmowy z jego on, przyjacimi oraz z domniemanymi zabjcami.

"Nakrcenie tego filmu byo dla mnie osobistym katharsis, sposobem na poradzenie sobie z szokiem spowodowanym strat przyjaciela, ktry zmar okropn mierci na moich oczach" - mwi Niekrasow, ktry pozosta przy ku Litwinienki do samego koca. "Aleksander to prawdziwy mczennik. Jego mier bya kulminacj tego, do czego dy przez cae ycie: obudzi wiat do walki przeciwko bezlitosnemu rosyjskiemu pastwu policyjnemu. Ten film jest hodem dla niego i innych, ktrzy zmarli walczc o wolno w naszym kraju w ostatnich latach".

Aleksander Litwinienko spdzi wiele godzin z filmowcem Andriejem Niekrasowem tumaczc mu powody swojego buntu przeciwko rosyjskiemu pastwu policyjnemu i wyjaniajc sposb w jaki to pastwo powstao i rozwijao si przez ostatnie 10 lat.

Jego relacja, przerywana retrospekcjami, wyjania, jak nadzieje na wolno i demokracj po upadku Zwizku Radzieckiego, zostay rozwiane przez wojn w Czeczenii i centralizacj wadzy przez prezydenta Putina...

O ALEKSANDRZE LITWINIENCE

Aleksander Litwinienko, byy podpukownik rosyjskich sub bezpieczestwa FSB, zmar w Londynie 23 listopada 2006 roku w pierwszym w historii zabjstwie dokonanym przy uyciu materiau radioaktywnego. Scotland Yard twierdzi, e wysokotoksyczna, radioaktywna substancja polon 210 zostaa wymieszana z jego herbat 1 listopada, podczas spotkania z dwoma byymi kolegami przybyymi z Rosji.

Na ou mierci Litwinienko oskary prezydenta Rosji Wadimira Putina o zlecenie tego morderstwa.

Urodzony w 1962 roku w Nalczyku na pnocnym Kaukazie, wstpi do KGB w 1989 w trakcie odbywania suby wojskowej.

W listopadzie 1998 roku ppk Litwinienko kierowa grup oficerw FSB, ktra publicznie oskarya swoich przeoonych o korupcj, morderstwa, wyudzenia i powizania ze zorganizowan przestpczoci. Wrd oskare by take zarzut prby zorganizowania zabjstwa oligarchy Borysa Bieriezowskiego.

Litwinienko zosta uwiziony w styczniu 1999 roku i oskarony o ze prowadzenie si. Z zarzutw tych zosta w peni oczyszczony padzierniku tego samego roku. Natychmiast zosta ponownie aresztowany w oparciu o szereg nowych zarzutw, ale zwolniono go po wpaceniu kaucji.

We wrzeniu 2000 roku uciek z Rosji do Turcji. 1 padziernika 2000 roku wyldowa wraz z on Marin i synem Anatolem na lotnisku Heathrow w Londynie, gdzie poprosi o azyl polityczny. Brytyjskie obywatelstwo otrzyma w padzierniku 2006 roku.

Podczas pobytu w Londynie Litwinienko by aktywny w krgu politycznej emigracji. Szczeglnie bliskie relacje nawiza z Borysem Bieriezowskim.

Aleksander Litwinienko jest autorem dwch ksiek. Jedna z nich - "Wysadzi Rosj" (2002) zainspirowaa powstanie wielokrotnie nagradzanego filmu Niekrasowa Disbelief (2004). Autor utrzymuje, e za zamachami terrorystycznymi na budynki mieszkalne w Moskwie we wrzeniu 1999 roku stao FSB, a jej celem byo doprowadzenie do wojny w Czeczenii i pomoc Wadimirowi Putinowi w wygraniu wyborw prezydenckich. Gang z ubianki (2003) jest autobiografi, ktra dokumentuje korupcj w FSB. Obie ksiki s zakazane w Rosji.

OD REYSERA

"Kiedy na pocztku swojej pracy twrczej spotkaem Andrieja Tarkowskiego, ktry by na kocu swojej drogi, mylaem, e chc by taki jak on: bezkompromisowy artysta, zdeterminowany, by przekazywa swoj wyjtkowo osobist wizj, niezalenie od dominujcej ideologii kolektywistycznej "ludzi sowieckich", ktrzy oskarali go o elitaryzm i arogancj. Tarkowski nie by arogancki, ale byo dla niego w porzdku bycie elitarnym, jeli miao to oznacza bycie w opozycji do totalitarnego systemu. Tarkowski nie doczeka widoku rzesz sowieckich ludzi gosujcych na Jelcyna, ktry prbowa zdelegalizowa parti komunistyczn. Teraz, po 15 latach kapitalizmu, Rosja ponownie staa si krajem bogatych i biednych, bojarw, "zdegradowanych i cierpicych", krajem opisywanym przez Dostojewskiego i Czechowa, krajem jakim bya przed rewolucj 1917 roku. W tej Rosji nie jest ju dobrze by w elicie. Nie jest dobrze by czysto apolitycznym artyst, poniewa jest to jakby przymykanie oczu na przestpstwa, odwracanie wzroku, ktre nieustannie w historii przywodzio rne formy faszyzmu do zwycistwa. Przymykanie oczu na spraw Litwinienki oznacza dla mnie tchrzostwo. Co masz zrobi, kiedy zabijaj ci koleg? Musisz dowiedzie si, kto to zrobi i pj za nim.

Myl, e Tarkowski robiby dzi filmy antyfaszystowskie. Co dalekiego od czystej sztuki, ktr jego, zadowoleni z siebie epigoni, prbuj tworzy".

PRASA O FILMIE

Ten film (...) jest bardziej zuchway i dotkliwy dla Putina ni sprawa, ktr swego czasu Moore wytoczy Bushowi.

Gazeta Wyborcza

Mam nadziej, e odwane pokazanie tego filmu w Cannes nie tylko pokae wiatu, do czego zdolne s systemy polityczne, ale take pomoe ludziom takim jak Niekrasow y bezpiecznie, tak aby mogli nadal mwi wiatu prawd o tym, jak niebezpiecznie jest nie dba o ycie ludzkie.

The Lumiere Reader

Polemizujcy, osobisty, nie rozstrzygajcy.

L.A. Times

Mocna, idealna historia szpiegowska.

Corriere della Serra

Film wymagajcy zobaczenia.

Screen

first.php


KINO STUDYJNE ŚWIATOWID" KATOWICE,
ul. 3 Maja 7 tel: 32 258 74 32

e-mail: kasa@swiatowid.katowice.pl
Instytucja Filmowa Silesia Film jest instytucją kultury Samorządu Województwa Śląskiego